Przepisy i regulacje

2.1

Rozporządzenia UE 2019/947 i 2019/945

2.2

Prawo krajowe i wytyczne Prezesa ULC

2.3

Obowiązki operatora i pilota

2.4

Dane osobowe i prywatność

Test

5 pytań i cztery przypadki

Rozporządzenie (UE) 2018/1139

rozporządzenie bazowe lotnictwa cywilnego UE; podstawa dla przepisów o dronach

2019/945 – rozporządzenie delegowane

produkt: wymagania dla producenta, klasy C0–C6, oznakowanie i deklaracja zgodności UE

2019/947 – rozporządzenie wykonawcze

eksploatacja: kategorie, operator, pilot, scenariusze STS (dodatek 1)

Prawo lotnicze, dział VIa

przepisy krajowe: strefy, rejestr, wiek, OC, kary, neutralizacja BSP

Wytyczne i decyzje Prezesa ULC

egzaminy, zasady wyznaczania stref, zwolnienia; strefy wyznacza PAŻP

2019/945

Adresat: producent, importer, dystrybutor

• wymagania techniczne klas C0–C6
• etykieta klasy i deklaracja zgodności UE
• instrukcja producenta
• wymagania dla BSP w kategorii szczególnej (art. 40)

2019/947

Adresat: operator i pilot

• kategorie operacji i ich warunki
• kompetencje i wiek pilotów, rejestracja
• strefy geograficzne, kluby modelarskie
• załącznik: części A i B, dodatek 1 – STS

Kategoria otwarta

• BSP od 250 g lub o energii uderzenia ponad 80 J
• BSP z czujnikiem zbierającym dane osobowe, np. kamerą (poza zabawkami)

Kategoria szczególna

• zawsze, bez względu na masę BSP
• w rejestrze także posiadane zezwolenia i oświadczenia

Zasady wspólne

• tylko w jednym państwie: zamieszkania lub siedziby
• numer operatora na każdym BSP
• w Polsce: KSID, drony.gov.pl

Strefy geograficzne

Wyznacza PAŻP, z własnej inicjatywy lub na wniosek uprawnionych podmiotów (art. 156h).

Wiek pilota

14 lat w kategorii otwartej i szczególnej (art. 156zb).

Ubezpieczenie OC

Obowiązkowe dla BSP od 0,25 do 20 kg (art. 209 ust. 1a).

Kary pieniężne

Stałe kwoty za konkretne naruszenia, nakłada Prezes ULC (art. 209un).

Kontrola i neutralizacja

Uprawnione służby mogą sprawdzić lot i w określonych sytuacjach unieszkodliwić BSP (art. 156zd–156ze).

Wytyczne Prezesa ULC

Nr 1/2025 – egzaminy; nr 4/2025 – wyznaczanie stref geograficznych.

DRA-P

zakazana

Operacji BSP nie wykonuje się; wyjątki tylko dla wskazanych służb państwowych.

DRA-R

ograniczona

Lot za zgodą zarządzającego. Szanse na zgodę: RH – wysokie, RM – średnie, RL – niskie.

DRA-T

techniczna

Ograniczona przez wymagania techniczne wobec systemu BSP.

DRA-I

informacyjna

Informacje ważne dla bezpieczeństwa, np. ostrzeżenia nawigacyjne.

Kiedy (art. 156ze ust. 1)

• zagrożenie życia lub zdrowia
• chronione obiekty i imprezy masowe
• podejrzenie użycia w zamachu
• zagrożenie lub zakłócenie ruchu lotniczego
• lot w strefie zakazanej nad obiektami wojska i innymi ważnymi obiektami państwa

Kto i z jakim skutkiem

• m.in. Policja, Straż Graniczna, SOP, ABW, Siły Zbrojne, Żandarmeria Wojskowa, ochrona lotnisk
• za szkody wynikłe z neutralizacji odpowiada pilot lub operator
• uprawnieni funkcjonariusze sprawdzają legalność lotu, a operator wykonuje ich polecenia

Procedury

Operacyjne, ochrony przed ingerencją, ochrony danych osobowych i ograniczania uciążliwości (hałas, zwierzęta).

Ludzie

Wyznacza pilota do każdego lotu. Zapewnia kompetencje pilota i przeszkolenie pozostałego personelu.

Informacja

Pilot i personel znają instrukcję operacyjną oraz aktualne strefy geograficzne.

Sprzęt

BSP utrzymany w dobrym stanie, wg instrukcji obsługi, przez przeszkolony personel techniczny.

Widmo radiowe

Efektywne korzystanie z częstotliwości, bez szkodliwych zakłóceń.

Granice

Każda operacja w granicach zezwolenia lub oświadczenia. W STS – plus obowiązki z UAS.STS-0x.030.

Zawsze

• nie pod wpływem alkoholu ani środków psychoaktywnych
• nie, gdy uraz, zmęczenie, leki lub choroba odbierają zdolność do lotu
• ma przy sobie dowód kompetencji

Przed lotem

• aktualne informacje o strefach geograficznych
• otoczenie zgodne z warunkami operacji
• BSP sprawny, Remote ID działa
• informacja o locie dotarła do służb ruchu lotniczego

W locie

• w granicach zezwolenia lub oświadczenia
• unika kolizji z załogowymi statkami
• przerywa lot, gdy zagraża ludziom, zwierzętom lub mieniu
• nie wlatuje w rejon akcji ratowniczej bez zgody służb

1

Złożenie

W KSID, z opłatą lotniczą 52 zł za każdy scenariusz. Zawiera m.in. zobowiązanie do OC, jeśli wymagane.

2

Weryfikacja

ULC sprawdza kompletność i bez zbędnej zwłoki wydaje potwierdzenie odbioru i kompletności.

3

Start operacji

Dopiero po otrzymaniu potwierdzenia. Wcześniej loty w STS są niedozwolone.

4

Zmiany

Każdą zmianę danych z oświadczenia zgłasza się bez zwłoki. Nowy BSP lub nr seryjny – nowe oświadczenie.

3 lata

co najmniej – dla każdego z trzech rejestrów

• Kwalifikacje i szkolenia pilotów, personelu i obsługi technicznej – 3 lata od odejścia lub zmiany stanowiska
• Obsługa techniczna BSP – 3 lata
• Operacje, w tym nietypowe zdarzenia techniczne i operacyjne – 3 lata
• aktualny wykaz pilotów wyznaczonych do lotów i personelu technicznego

Kiedy RODO

Gdy na nagraniu da się zidentyfikować osobę: twarz, tablica rejestracyjna, posesja. Wyjątek „domowy” jest wąski.

Zasady (art. 5)

Zgodność z prawem, cel, minimalizacja, ograniczenie przechowywania, bezpieczeństwo, rozliczalność.

Obowiązek operatora

Procedury ochrony danych; ocena skutków (DPIA), gdy wymaga jej organ ochrony danych (UAS.SPEC.050).

Rozpowszechnianie wizerunku

Wymaga zezwolenia osoby (art. 81 ust. 1 prawa autorskiego). Bez zgody można, gdy osoba:

• jest powszechnie znana, a wizerunek wykonano przy pełnieniu funkcji publicznych
• jest tylko szczegółem całości: zgromadzenia, krajobrazu, imprezy publicznej

Dobra osobiste i dane wrażliwe

• wizerunek i prywatność to dobra osobiste (art. 23 KC); naruszonej osobie przysługują roszczenia z art. 24 KC
• nagranie poszkodowanego może ujawniać dane o zdrowiu – szczególną kategorię danych (art. 9 RODO)

Stanowisko UODO

Brakuje przepisów kompleksowo regulujących użycie dronów przez podmioty publiczne. Każde takie użycie powinno mieć jasną podstawę prawną, określony cel, zakres danych i okres przechowywania.

Co ustalić w jednostce

• kto jest administratorem nagrań
• w jakim celu się nagrywa
• kto ma dostęp i kiedy się usuwa
• zasady publikacji i przekazywania nagrań innym służbom

A

Pilot po 24-godzinnym dyżurze, wyraźnie zmęczony, zostaje wezwany do lotu poszukiwawczego.

B

Po naprawie gwarancyjnej dron wrócił z nowym numerem seryjnym. Operator lata dalej na starym oświadczeniu.

C

Ratownik chce wrzucić na profil jednostki film z akcji, na którym widać twarz poszkodowanego.

D

Operator wykonuje lot w strefie DRA-R bez zgody zarządzającego strefą.

Quiz

1. B – 2019/945: produkt i klasy
2. B – strefy wyznacza PAŻP
3. D – brak rejestracji: 10 000 zł
4. B – po potwierdzeniu odbioru i kompletności
5. C – zbliżenie na osobę w prywatnej przestrzeni

Ćwiczenie

• A – UAS.SPEC.060: zmęczony pilot nie leci, operator wyznacza innego
• B – UAS.SPEC.020: zmiana danych, nowe oświadczenie
• C – wizerunek i dane o zdrowiu: nie publikować
• D – lot w strefie wbrew warunkom: 10 000 zł

Sprawdź przed zajęciami

Kwoty kar w tekście jednolitym Prawa lotniczego · czy wytyczne nr 4/2025 nadal obowiązują ·nowsze stanowisko UODO